Μια Εισαγωγή στη Ρεφλεξολογία Ακριβείας
της Jan Williamson
ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
Η Ρεφλεξολογία Ακριβείας (Precision Reflexology) αναπτύχθηκε από την Prue Hughes, ιδρύτρια και διευθύντρια του School of Precision Reflexology. Το θεραπευτικό της υπόβαθρο περιλαμβάνει Γιουνγκιανή ανάλυση, Rebirthing, Polarity Therapy και Ρεφλεξολογία. Μέσα από την κλινική της εμπειρία, η οποία συνδύαζε εργασία με το σώμα και τον νου, προσαρμόσε τις ρεφλεξολογικές της θεραπείες, καταλήγοντας στη μοναδική προσέγγιση της Ρεφλεξολογίας Ακριβείας.
Για να κατανοηθεί η βασική αρχή αυτής της θεραπείας, είναι απαραίτητο να υπάρχει γνώση τόσο της προέλευσης της Ρεφλεξολογίας γενικότερα όσο και της έννοιας της λεπτής ενέργειας του σώματος.
Οι απαρχές της ανάγονται στο 2500 π.Χ., όταν οι τεχνικές πίεσης αναγνωρίστηκαν και έγιναν αποδεκτές ως προληπτικές και θεραπευτικές. Η φιλοσοφία που τις διέπει είναι Ανατολική, βασισμένη στην αντίληψη ότι ο άνθρωπος αποτελεί οργανικό μέρος της φύσης και βρίσκεται σε άμεση σύνδεση μαζί της. Όροι που χρησιμοποιούνται στη Ρεφλεξολογία, όπως ισορροπία, αρμονία και ενέργεια, δεν μεταφράζονται εύκολα στη Δυτική φυσιολογική αντίληψη.
Σύμφωνα με την Ανατολική φιλοσοφία, κάθε μορφή ζωής συνδέεται με τους φυσικούς ρυθμούς και τους νόμους του σύμπαντος. Οι άνθρωποι επηρεάζονται άμεσα και έμμεσα από κοσμικές δυνάμεις που βρίσκονται πέρα από τον έλεγχό τους. Η ιδανική κατάσταση είναι το άτομο να ζει σε αρμονία με τη φύση και το περιβάλλον. Στόχος της Ρεφλεξολογίας Ακριβείας είναι να συνδεθεί με το ενεργειακό σύστημα του ατόμου, να το ρυθμίσει και να το εναρμονίσει τόσο εσωτερικά όσο και με τον κόσμο που το περιβάλλει. Κάθε ζωή μπορεί να θεωρηθεί ως έκφραση ενέργειας· στον άνθρωπο αυτή εκδηλώνεται σε σωματικό, νοητικό, συναισθηματικό ή πνευματικό επίπεδο.
Η αποτελεσματικότητα της θεραπείας αποδίδεται στη διέγερση της ροής της ενέργειας. Το φαινόμενο αυτό ονομάζεται prana από τους Ινδούς γιόγκι, chi από τους Κινέζους, ενώ στη Δύση οι ομοιοπαθητικοί το αποκαλούν «ζωτική ενέργεια» ή «δύναμη ζωής». Οι θεραπευτές της Ρεφλεξολογίας Ακριβείας εργάζονται με αυτή την εσωτερική ενέργεια, αναγνωρίζοντας ότι το σώμα αποτελεί ένα δυναμικό ενεργειακό σύστημα που βρίσκεται σε συνεχή μεταβολή.
Η υπόφυση μπορεί να συνδεθεί με τα επινεφρίδια, επιτυγχάνοντας εξισορρόπηση μέσω του ενδοκρινικού συστήματος — κάτι ιδιαίτερα χρήσιμο κατά την εμμηνόπαυση, όπου παρατηρείται αυξημένη δραστηριότητα των επινεφριδίων. Ένα από τα μοναδικά χαρακτηριστικά της Ρεφλεξολογίας Ακριβείας είναι ότι δεν βασίζεται στη δύναμη ή στην έντονη φυσική πίεση, αλλά προσφέρει ένα στοιχείο επιλογής. Κάθε άτομο λαμβάνει τα οφέλη με τον τρόπο που είναι κατάλληλος γι’ αυτό — εκείνη ακριβώς τη στιγμή. Οι ίδιες οι ενέργειες του ατόμου χρησιμοποιούνται για την αυτοΐαση, σε όλα τα επίπεδα της ύπαρξής του: σωματικό, νοητικό, συναισθηματικό και πνευματικό.
Με αυτή τη φιλοσοφία, γίνεται σαφές ότι ο θεραπευτής οφείλει να είναι ξεκάθαρος ως προς την πρόθεσή του κατά τη διάρκεια της συνεδρίας. Δεν επιβάλλει τη θέλησή του στον θεραπευόμενο, αλλά απλώς του προσφέρει την ευκαιρία το σώμα να θεραπεύσει τον εαυτό του, αξιοποιώντας τη φυσική του νοημοσύνη. Η διαδικασία αυτή χρειάζεται να αφεθεί να εξελιχθεί με τον δικό της τρόπο και στον δικό της χρόνο. Η αλλαγή δεν είναι αποτέλεσμα συνειδητής απόφασης.
Στην εκπαίδευση της τεχνικής χρησιμοποιούνται ειδικοί χάρτες Ρεφλεξολογίας Ακριβείας. Η αντανακλαστική ζώνη της σπονδυλικής στήλης εντοπίζεται στην έσω πλευρά κάθε πέλματος, ενώ αντανακλαστικές περιοχές υπάρχουν τόσο στη ραχιαία όσο και στην πελματιαία επιφάνεια των ποδιών. Οι ίδιες αρχές εφαρμόζονται και στα χέρια.
Η αποκλειστική τεχνική της Ρεφλεξολογίας Ακριβείας ονομάζεται «σύνδεση» (linking). Περιλαμβάνει την ταυτόχρονη συγκράτηση δύο (ή κάποιες φορές τριών) συγκεκριμένων αντανακλαστικών σημείων, ώστε να ενισχυθεί και να δομηθεί με ακρίβεια η θεραπεία. Καθώς η σύνδεση διατηρείται, ο θεραπευτής παύει για λίγο και «ακούει» μέσα από τα χέρια του. Με αυτόν τον τρόπο, η θεραπεία προσαρμόζεται με ακρίβεια στις ανάγκες του κάθε ατόμου. Η τεχνική αυτή μπορεί να εφαρμοστεί σε όλες τις μορφές Ρεφλεξολογίας και διδάσκεται πλέον και σε θεραπευτές που έχουν εκπαιδευτεί σε άλλες σχολές.
Η σύνδεση ξεκινά με τη διέγερση των αντανακλαστικών σημείων που πρόκειται να συνδεθούν και την αίσθηση της ενέργειας ανάμεσά τους. Όταν γίνει εμπειρικά κατανοητή, αυτή η αίσθηση ενισχύεται, ιδιαίτερα όταν τόσο ο θεραπευτής όσο και ο θεραπευόμενος είναι συγκεντρωμένοι. Μπορεί να γίνει αντιληπτή στα χέρια: σημεία στον αντίχειρα και στο μεσαίο δάχτυλο κάθε χεριού συνδέονται — βρίσκονται στο κέντρο του δαχτύλου, περίπου μισό εκατοστό κάτω από την άκρη. Η αίσθηση μπορεί να είναι ένα ελαφρύ μυρμήγκιασμα, ένας παλμός ή μια αίσθηση θερμότητας.
Ένα καταπραϋντικό αποτέλεσμα επιτυγχάνεται συνδέοντας τα αντανακλαστικά σημεία της κορυφής του κεφαλιού με τη βάση της σπονδυλικής στήλης. Αυτό γίνεται ενώνονται τα ενεργειακά σημεία των δύο μεσαίων δαχτύλων και στη συνέχεια ο ένας αντίχειρας κατεβαίνει προς τη βάση του άλλου, εκεί όπου συναντά τον καρπό. Κάθε σημείο μπορεί να δουλευτεί διαδοχικά και, όταν συγκρατηθούν και τα δύο, η ενέργεια γίνεται αισθητή καθώς ρέει ανάμεσά τους.
Υπάρχουν συγκεκριμένα σύνολα συνδέσεων, το καθένα με τα δικά του αποτελέσματα και εφαρμογές, ενώ πολλά ακόμη μπορούν να αναπτυχθούν διαισθητικά. Δεν είναι όλα κατάλληλα για όλους και, σε καμία περίπτωση, δεν είναι σωστό να χρησιμοποιηθούν όλα μέσα σε μία συνεδρία. Το κύριο όφελος είναι η πρόσβαση στις λεπτές ενεργειακές δομές του κάθε ατόμου, προσδίδοντας βάθος στη συνεδρία και επιτρέποντας στον θεραπευτή να ανταποκριθεί στις πραγματικές ανάγκες του.
Όπως σε κάθε μορφή ρεφλεξολογίας, η θεραπεία αποτελεί απάντηση στο άτομο εκείνη τη δεδομένη στιγμή. Οι αντιδράσεις διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο και από συνεδρία σε συνεδρία. Τα αποτελέσματα μπορεί να είναι ενεργοποιητικά και αναζωογονητικά ή καταπραϋντικά και βαθιά χαλαρωτικά. Γι’ αυτό οι συνδέσεις που χρησιμοποιούνται πρέπει να «ταιριάζουν» στις ανάγκες του δέκτη. Η θεραπεία αντικατοπτρίζει τα ενεργειακά επίπεδα του ατόμου, με ορισμένους να είναι πιο δεκτικοί από άλλους. Έτσι, μπορεί να επιτευχθεί εξισορρόπηση της ενέργειας και μια πραγματικά ολιστική εμπειρία, τόσο για τον θεραπευτή όσο και για τον θεραπευόμενο.
Οι έμπειροι θεραπευτές μπορούν να εφαρμόζουν αυτή την προσέγγιση με ακρίβεια και ευαισθησία. Η επίγνωση του λεπτού σώματος διευρύνει τη γνώση σε όλα τα επίπεδα του ανθρώπου — σωματικό, συναισθηματικό και πνευματικό. Με αυτόν τον τρόπο, η Ρεφλεξολογία Ακριβείας παραμένει πιστή στις Ανατολικές της ρίζες.
Όπως σε κάθε εργασία αυτού του είδους, ο θεραπευτής χρειάζεται να φροντίζει και τη δική του ενέργεια: να την ακούει, να τη στηρίζει μέσω διατροφής, άσκησης, χαλάρωσης και τεχνικών αναπνοής, ώστε να λειτουργεί με τον πιο αποδοτικό τρόπο.
Η Ρεφλεξολογία Ακριβείας έχει τη δυνατότητα μεγάλης θεραπευτικής ισχύος, ακόμη και με πολύ ήπια πίεση. Είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική σε επώδυνα αντανακλαστικά σημεία ή σε πολύ ευαίσθητα και ευάλωτα άτομα. Η θεραπεία προσφέρεται χωρίς δύναμη και με βαθύ σεβασμό προς τον θεραπευόμενο. Κάθε άτομο θα δεχθεί και θα εξελιχθεί μέσα στη θεραπευτική διαδικασία με τον τρόπο που του είναι σωστός. Το πότε — ή αν — θα αρχίσει να ωφελείται, θα συμβεί ακριβώς όταν είναι έτοιμο σε όλα τα επίπεδα. Έτσι, πρόκειται για μια πραγματικά ολιστική θεραπεία.
Παραδείγματα συγκεκριμένων συνδέσεων:
- Η οσφυϊκή μοίρα της σπονδυλικής στήλης συνδέεται με το αντανακλαστικό σημείο του ισχίου. Είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική σε προβλήματα όπως η ισχιαλγία και η αρθρίτιδα. Όταν η σύνδεση λειτουργεί καλά, μπορεί να γίνει αισθητή στην ίδια την οσφυϊκή μοίρα και, μέσω των νωτιαίων νεύρων, να μεταφερθεί όπου υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη.
- Ο πρόσθιος εγκέφαλος μπορεί να συνδεθεί με τη βάση της σπονδυλικής στήλης για την ενεργοποίηση του παρασυμπαθητικού νευρικού συστήματος. Αυτό είναι εξαιρετικά βοηθητικό για αγχώδη και τεταμένα άτομα που δυσκολεύονται να χαλαρώσουν. Οι θεραπευόμενοι αναφέρουν καταστάσεις παρόμοιες με τη χαλάρωση στη γιόγκα — ένα ενδιάμεσο στάδιο μεταξύ ύπνου και εγρήγορσης. Η σύνδεση αυτή είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική σε άτομα που δυσκολεύονται με τη σιωπή. Η παρασυμπαθητική κατάσταση που δημιουργείται διακόπτει το μοτίβο του στρες και ανοίγει τον δρόμο για την αυτοΐαση.
- Η υπόφυση μπορεί να συνδεθεί με τα επινεφρίδια, συμβάλλοντας στην εξισορρόπηση του ενδοκρινικού συστήματος, ιδιαίτερα χρήσιμη κατά την εμμηνόπαυση.
Οι συνδέσεις διατηρούνται όσο ο θεραπευτής «ακούει» και ανταποκρίνεται στην ενέργεια του θεραπευόμενου. Ο χρόνος καθορίζεται από τις ανάγκες της στιγμής· όταν ολοκληρωθεί, τόσο ο θεραπευτής όσο και — μερικές φορές — ο θεραπευόμενος αισθάνονται τη μείωση της ενέργειας. Με αυτόν τον τρόπο, η τεχνική αυτορρυθμίζεται, καθώς το σώμα λαμβάνει αυτό που χρειάζεται.
Μια ιδιαίτερα έντονη ενεργειακή σύνδεση σε ένα άτομο υποτονικό μπορεί να υποδηλώνει ανισορροπία, ενώ σε ένα ζωηρό και ενθουσιώδες άτομο η ίδια αντίδραση θεωρείται φυσιολογική. Αντίστοιχα, μια αδύναμη σύνδεση σε ένα αγχωμένο άτομο μπορεί να υποδηλώνει ανισορροπία, ενώ σε ένα ήρεμο άτομο να είναι απολύτως αποδεκτή.
Κάθε σύνδεση έχει τα δικά της χαρακτηριστικά και προκαλεί διαφορετικές αντιδράσεις. Οι θεραπευόμενοι χρησιμοποιούν λέξεις όπως «χαλαρωτικό», «ζεστό», «ανάλαφρο», «ζωντανό», «αποστασιοποιημένο», «ενεργοποιημένο». Ορισμένες συνδέσεις δημιουργούν αίσθηση ελευθερίας και έκτασης, άλλες βαθιάς χαλάρωσης. Κάποιες μπορεί να προκαλέσουν συναισθηματική εκφόρτιση, εφόσον το άτομο είναι έτοιμο. Οι αντιδράσεις διαφέρουν: άλλοι τις αισθάνονται μόνο στα πόδια, άλλοι στα αντίστοιχα σημεία του σώματος. Ο θεραπευτής δεν κρίνει — απλώς παρατηρεί τον τρόπο λειτουργίας του ατόμου εκείνη τη στιγμή. Όταν η αίσθηση εντοπίζεται στο σώμα, περιγράφεται με όρους όπως «λάμψη», «θερμότητα», «μυρμήγκιασμα».
Η τεχνική της σύνδεσης μπορεί να οδηγήσει σε βαθιά χαλάρωση, με τον θεραπευόμενο να αισθάνεται αποσυνδεδεμένος από το φυσικό σώμα. Ενισχύει όλα τα οφέλη της ρεφλεξολογίας και εφαρμόζεται σε ένα ευρύ φάσμα καταστάσεων — σωματικών και συναισθηματικών. Οι θεραπευτές γνωρίζουν πως η συναισθηματική ένταση, μετά από σοκ, τραύμα ή πένθος, μπορεί να «εγκλωβιστεί» στο σώμα. Υπάρχουν συγκεκριμένες συνδέσεις που, όταν το άτομο είναι έτοιμο, μπορούν να βοηθήσουν στην απελευθέρωση αυτού του πόνου — άλλοτε με έντονη συναισθηματική αντίδραση και άλλοτε ήρεμα, με ανάμνηση ενός γεγονότος του παρελθόντος.
Η ρεφλεξολογία έχει αρχαίες ρίζες και εξελίχθηκε στον σύγχρονο κόσμο, συνδυάζοντας Ανατολική φιλοσοφία με Δυτική εφαρμογή. Η Ρεφλεξολογία Ακριβείας επιτρέπει στους θεραπευτές να παραμένουν πιστοί στις καταβολές της, τόσο στη φιλοσοφία όσο και στην πρακτική προσέγγιση.
Βιβλιογραφία
Bayley D.E. (1978). Reflexology Today. Thorsons, Wellingborough, Northampton.
Dougans I., Ellis S. (1992). The Art of Reflexology. Element, Shaftesbury, Dorset.
Ingham E. (1984). Stories the Feet Have Told. Ingham Publishing Inc., Florida.